Metagegevens

Metagegevens zijn aanvullende gegevens die in een bestand zijn opgeslagen zonder zichtbaar te zijn in de afbeelding of tekst. Bij foto’s heten ze vaak EXIF-gegevens en bevatten ze de opnamedatum, tijd, het cameramodel, belichtingswaarden en, als de locatiefunctie actief was, de exacte GPS-coördinaten van de opnamelocatie. Tekstdocumenten en PDF-bestanden slaan vaak de naam van de auteur, bedrijfsnaam of bewerkingsgeschiedenis op.

Waarom dit voor performers riskant is

Een selfie die thuis is gemaakt, kan je woonadres tot op enkele meters nauwkeurig onthullen. Als je onder een artiestennaam werkt en zo’n foto openbaar deelt of naar een onbekende aanbieder stuurt, geef je met het bestand mogelijk meer prijs dan met de afbeelding zelf. Voor doxxing zijn metagegevens een gemakkelijke ingang, omdat er geen onderzoek voor nodig is: alleen het openen van de bestandsinformatie.

Ook het cameramodel of een serienummer kan foto’s aan elkaar koppelen: als hetzelfde apparaat in privé- en beroepsmatige opnamen voorkomt, kunnen beide werelden aan elkaar worden gekoppeld.

Wanneer metagegevens behouden blijven

Veel grote sociale netwerken verwijderen locatiegegevens bij het uploaden. Je moet daar niet op vertrouwen, want dit geldt niet voor alle diensten en niet voor elke overdrachtsmethode. De gegevens blijven vaak behouden bij:

• e-mailbijlagen
• links naar cloudopslag
• messengers, als de afbeelding als bestand in plaats van als foto wordt verzonden
• uploads naar kleinere websites, forums of fanplatforms
• originele bestanden die je aan fotografen of producties doorgeeft

Zo verwijder je ze

De eenvoudigste manier is om de locatiefunctie van de camera-app permanent uit te schakelen. Veel smartphones bieden bij het delen bovendien een optie om locatiegegevens weg te laten. Op de computer laten de bestandseigenschappen zien welke gegevens zijn opgenomen en kun je persoonlijke gegevens vaak verwijderen. Controleer na het verwijderen nogmaals of de gegevens echt weg zijn.

Ook video’s bevatten metagegevens. Afhankelijk van het apparaat zijn dat onder andere de opnamelocatie, datum en apparaatgegevens, die bij het exporteren behouden kunnen blijven. Als je clips voor een fanplatform in je eigen woning opneemt, controleer je daarom niet alleen foto’s, maar ook videobestanden vóór het uploaden.

Producties gebruiken metagegevens intern, bijvoorbeeld om opnamen aan een draaidag te koppelen. Vóór publicatie moeten ze worden verwijderd. Vraag na hoe de productie dit regelt.

Bij PDF-bestanden en tekstdocumenten is het de moeite waard om de documenteigenschappen te controleren voordat je ze onder een artiestennaam verstuurt. Op facturen aan producties is je echte naam daarentegen sowieso nodig.

De zichtbare metagegevens

Technisch verwijderde gegevens helpen weinig als de afbeelding zelf de locatie toont. Een raam met een opvallend uitzicht, een straatnaambord, een pakket met adreslabel, een clubembleem of een spiegelbeeld waarin een herkenbare ruimte te zien is, onthult vaak meer dan welk bestand dan ook. Controleer daarom vóór elke verzending ook de achtergrond.

Voor sollicitatiefoto’s aan ons geldt: we hebben geen opnamen uit je woning nodig; een neutrale achtergrond volstaat. Welke foto’s we daadwerkelijk willen zien, beschrijft het artikel Sollicitatiefoto’s. Anoniem werken vat de grenzen en mogelijkheden van anonimiteit samen.